آنچه در این مقاله می خوانید:
مطالبه مهریه از طریق دادگاه
۱. مفهوم مهریه و حق مطالبه آن
مهریه (صداق) مالی است که در عقد نکاح بهعنوان حق زن بر عهده شوهر قرار میگیرد.
بهمحض وقوع عقد ازدواج دائم، زن مالک مهریه میشود و میتواند در هر زمان (حتی در زمان ادامه زندگی مشترک) آن را مطالبه کند.
📜 مبنای قانونی: ماده ۱۰۸۲ قانون مدنی
«به مجرد عقد، زن مالک مهر میشود و میتواند هر نوع تصرفی که بخواهد در آن بنماید.»
⚖️ ۲. روشهای قانونی مطالبه مهریه
زن برای مطالبه مهریه دو راه دارد:
از طریق اداره ثبت اسناد رسمی (اگر مهریه وجه نقد یا سکه و قابل اجرا باشد)
از طریق دادگاه خانواده ← موضوع سؤال شما ✅
در ادامه، روش دوم را گامبهگام توضیح میدهم 👇
🏛️ ۳. نحوه مطالبه مهریه از طریق دادگاه خانواده
🔹 مرحله اول: ثبت دادخواست
زن (یا وکیل او) باید به دفاتر خدمات الکترونیک قضایی مراجعه و دادخواستی تحت عنوان
«مطالبه مهریه» ثبت کند.
در این دادخواست باید موارد زیر درج شود:
مشخصات کامل خواهان (زن) و خوانده (شوهر)
میزان و نوع مهریه (مثلاً ۱۱۰ سکه بهار آزادی یا وجه نقد معین)
شماره عقدنامه
درخواست صدور حکم به محکومیت شوهر به پرداخت مهریه
📎 مدارک مورد نیاز:
اصل یا رونوشت سند ازدواج (عقدنامه)
کارت ملی و شناسنامه زن
اگر وکیل دارد: وکالتنامه رسمی
دادخواست به دادگاه خانواده محل اقامت شوهر یا محل سکونت زوجه (در موارد خاص) ارجاع میشود.
🔹 مرحله دوم: ارجاع به دادگاه و تعیین وقت رسیدگی
پس از ثبت، پرونده به شعبه دادگاه خانواده ارسال میشود.
دادگاه، وقت رسیدگی تعیین کرده و ابلاغ الکترونیکی به شوهر انجام میشود.
در جلسه دادگاه، زن باید ثابت کند که:
مهریه تعیین شده در عقدنامه وجود دارد،
و تاکنون پرداخت نشده است.
شوهر نیز اگر پرداخت کرده باشد، باید دلیل و مدرک پرداخت ارائه دهد.
🔹 مرحله سوم: صدور حکم
اگر دادگاه ادعای زن را وارد بداند، حکم محکومیت شوهر به پرداخت مهریه صادر میکند.
حکم پس از قطعی شدن (در صورت عدم تجدیدنظرخواهی)، قابل اجرا است.
💰 ۴. اجرای حکم مهریه
زن پس از صدور حکم، میتواند از همان شعبه دادگاه درخواست صدور اجراییه کند.
در این مرحله، شوهر مکلف است ظرف مهلت تعیینشده، مهریه را بپردازد.
اگر نپردازد 👇
🔹 زن میتواند درخواست توقیف اموال بدهد:
توقیف حسابهای بانکی
توقیف خودرو، منزل یا سایر داراییها
ممنوعالخروجی شوهر
در صورت عدم دارایی، امکان تقسیط مهریه با نظر دادگاه وجود دارد
⚖️ ۵. مهریه تا ۱۱۰ سکه و بیش از آن
بر اساس ماده ۲۲ قانون حمایت خانواده مصوب ۱۳۹۱:
«در صورت مطالبه مهریه، تا میزان ۱۱۰ سکه بهار آزادی یا معادل آن، ضمانت اجرای کیفری (حبس) دارد.
مازاد بر آن، منوط به اثبات تمکن مالی زوج است.»
| میزان مهریه | ضمانت اجرا |
|---|---|
| تا ۱۱۰ سکه | در صورت نپرداختن → ممکن است حکم حبس صادر شود |
| بیش از ۱۱۰ سکه | فقط در صورت تمکن مالی مرد قابل وصول است؛ در غیر این صورت حبس ندارد |
🧾 ۶. نکات کاربردی مهم
زن میتواند همزمان با مطالبه مهریه، درخواست تأمین خواسته (توقیف اموال شوهر) را بدهد.
در صورت فوت شوهر، زن میتواند مهریه را از ترکه متوفی مطالبه کند.
مهریه، طلب ممتاز است؛ یعنی از اموال شوهر پیش از سایر بدهیها پرداخت میشود.
مهریه در عقد موقت نیز قابل مطالبه است، به شرط اینکه تعیین شده باشد.
📘 جمعبندی
| مرحله | اقدام |
|---|---|
| ۱ | مراجعه به دفتر خدمات الکترونیک قضایی و ثبت دادخواست «مطالبه مهریه» |
| ۲ | ارجاع پرونده به دادگاه خانواده و برگزاری جلسه رسیدگی |
| ۳ | صدور حکم محکومیت شوهر به پرداخت مهریه |
| ۴ | درخواست صدور اجراییه و توقیف اموال شوهر |
| ۵ | اعمال ضمانت اجرا (حبس یا تقسیط) در صورت عدم پرداخت |
