آنچه در این مقاله می خوانید:
قانون تشدید مجازات اسیدپاشی و حمایت از بزهدیدگان | راهنمای جامع حقوقی
قانون تشدید مجازات اسیدپاشی و حمایت از بزهدیدگان ناشی از آن یکی از قوانین مهم در نظام حقوقی ایران است که به مقابله با جرائم خشونتآمیز ناشی از اسیدپاشی و حمایت قانونی از قربانیان میپردازد. این قانون با هدف پیشگیری از اعمال خشونت، حفظ سلامت و امنیت جامعه و جبران خسارات ناشی از جرم تدوین شده است.
تعریف اسیدپاشی
اسیدپاشی عبارت است از پاشیدن یا استفاده عمدی مواد شیمیایی خورنده بر بدن یا اموال دیگران که باعث صدمه جسمی، روانی یا تخریب اموال میشود. این اقدام یک جرم شدید علیه جان و سلامت افراد محسوب میشود.
اهداف قانون
این قانون با اهداف زیر تدوین شده است:
پیشگیری و کاهش جرائم خشونتآمیز و اسیدپاشی
حمایت از حقوق و سلامت بزهدیدگان
تضمین عدالت و مجازات شدید برای مرتکبان
آموزش و فرهنگسازی درباره پیامدهای جرم اسیدپاشی
حمایتهای قانونی از بزهدیدگان
قانون شامل حمایتهای زیر برای قربانیان است:
دریافت خسارت: جبران هزینههای درمان، جراحی و بازسازی
حمایت روانی و اجتماعی: مشاوره و خدمات روانشناسی
حفاظت قانونی: جلوگیری از تهدید و تکرار جرم
اولویت در رسیدگی قضایی: تسریع در مراحل پرونده قضایی
مجازاتهای قانونی
مجازاتها بر اساس شدت جرم و میزان آسیب عبارتند از:
حبس طولانیمدت یا ابد برای اسیدپاشی با آسیب شدید
پرداخت جزای نقدی و جبران خسارات مادی و معنوی
محرومیت از برخی حقوق اجتماعی و اداری
اقدامات بازدارنده برای جلوگیری از تکرار جرم
اهمیت اجرای قانون
اجرای صحیح قانون تشدید مجازات اسیدپاشی و حمایت از بزهدیدگان موجب:
کاهش وقوع جرائم خشونتآمیز و جرایم مشابه
حفاظت از جان و سلامت افراد
افزایش اعتماد جامعه به نظام قضایی
پیشگیری از پیامدهای روانی و اجتماعی برای قربانیان
نتیجهگیری
قانون تشدید مجازات اسیدپاشی و حمایت از بزهدیدگان ناشی از آن ابزاری کلیدی برای مقابله با جرائم خشونتآمیز و حمایت از قربانیان است. رعایت دقیق این قانون، امنیت اجتماعی و سلامت جامعه را تقویت میکند و زمینه عدالت برای بزهدیدگان را فراهم میسازد.
قانون تشدید مجازات اسیدپاشی و حمایت از بزهدیدگان ناشی از آن
مصوب 21-07-1398 مجلس شورای اسلامی
ماده 1
هرکس عمداً با پاشیدن اسید یا هر نوع ترکیبات شیمیایی دیگر، با هر میزان غلظت موجب جنایت بر نفس، عضو یا منفعت شود، در صورت مطالبه از ناحیه مجنیٌعلیه یا ولیدم حسب مورد با رعایت شرایط مقرر در کتاب قصاص، به قصاص نفس، عضو یا منفعت محکوم میشود.
تبصره 1- ریختن اسید یا سایر ترکیبات شیمیایی بر روی فرد، فرو بردن اعضای بدن در درون اسید و اعمالی نظیر آن در حکم اسیدپاشی است.
تبصره 2- در مواردی که اسیدپاشی مشمول مقررات ماده (286) قانون مجازات اسلامی مصوب 1392/02/01 باشد؛ اقدام مرتکب، افساد فیالارض محسوب و به مجازات آن محکوم میشود.
ماده 2
هرگاه شخصی مرتکب جرم موضوع این قانون شود و مجازات آن قصاص نباشد یا به هر علتی مانند مصالحه اولیای دم، قصاص اجراء نشود، مرتکب علاوه بر پرداخت دیه یا ارش یا وجهالمصالحه حسب مورد مطابق مقررات مربوطه، به ترتیب زیر مجازات میشود:
الف- در جنایت بر نفس و جنایت منجر به تغییر شکل دائمی صورت بزهدیده به حبس تعزیری درجه یک؛
ب- در جنایتی که میزان دیه آن بیش از نصف دیه کامل باشد، به حبس تعزیری درجه دو؛
پ- در جنایتی که میزان دیه آن از یک سوم تا نصف دیه کامل باشد، به حبس تعزیری درجه سه؛
ت- در جنایتی که میزان دیه آن تا یک سوم دیه کامل باشد، به حبس تعزیری درجه چهار؛
ماده 3
در مورد جرائم موضوع این قانون و شروع به آن، مقررات مربوط به آزادی مشروط، تعلیق و تخفیف مجازات قابل اعمال نیست مگر آنکه بزهدیده یا اولیای دم نسبت به مجازات تعزیری مرتکب نیز اعلام گذشت کرده باشند که در اینصورت دادگاه میتواند مجازات مرتکب را یک درجه تخفیف دهد.
ماده 4
مجازات معاونت در جرائم موضوع این قانون به ترتیب زیر تعیین میشود:
الف- در صورتی که مجازات قانونی مرتکب، سلب حیات باشد، به حبس تعزیری درجه دو؛
ب- در صورتی که مجازات قانونی مرتکب، قصاص عضو باشد، به حبس تعزیری درجه سه؛
پ- در صورتی که مجازات مرتکب قصاص نباشد یا به هر علتی قصاص نفس یا عضو اجراء نشود، به یک درجه پایینتر از مجازات تعزیری مرتکب.
ماده 5
در کلیه موارد مذکور در این قانون، مرتکب علاوه بر جبران خسارتهای مقرر در ماده (14) قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392/12/04، ملزم به پرداخت هزینههای درمان بزهدیده میباشد. در صورتی که مرتکب با تشخیص قاضی رسیدگیکننده متمکن از پرداخت هزینههای درمان نباشد، هزینههای مربوطه از محل صندوق تأمین خسارتهای بدنی پرداخت میشود.
تبصره 1- سازمان بهزیستی کشور مکلف است با تشخیص قاضی رسیدگیکننده، به بزهدیدهگان موضوع این قانون خدمات روانشناختی، مددکاری و توانبخشی ارائه کند.
تبصره 2- در مواردی که هزینههای موضوع این ماده و تبصره (1)، از صندوق تأمین خسارتهای بدنی و سازمان بهزیستی پرداخت میشود، صندوق یا سازمان بهزیستی میتوانند برای دریافت هزینههای پرداخت شده به مرتکب رجوع کنند.
ماده 6
به دعاوی و شکایات مربوط به جرائم این قانون خارج از نوبت رسیدگی میشود.
ماده 7
از تاریخ لازمالاجراء شدن این قانون، لایحه قانونی مربوط به مجازات پاشیدن اسید مصوب 1337/12/16 نسخ میشود.
قانون فوق مشتمل بر هفت ماده و چهار تبصره در جلسه علنی روز یکشنبه مورخ بیست و یکم مهرماه یکهزار و سیصد و نود و هشت مجلس شورای اسلامی تصویب شد و در تاریخ 1398/08/01 به تأیید شورای نگهبان رسید.
رئیس مجلس شورای اسلامی – علی لاریجانی
