آنچه در این مقاله می خوانید:
«آییننامه نحوه استفاده از سامانههای رایانهای یا مخابراتی»، یکی از آییننامههای مهم در حوزه آیین دادرسی الکترونیکی است. این آییننامه به استناد مواد ۱۷۵ و ۱۷۶ قانون آیین دادرسی کیفری و مصوبات قوه قضاییه تدوین شده و نحوه بهرهبرداری از سامانههای الکترونیکی و مخابراتی را در فرآیند دادرسی مشخص میکند.
✦ اهداف آییننامه
توسعه دادرسی الکترونیک و کاهش مراجعات حضوری به دادگاهها.
تضمین امنیت و اعتبار اسناد و ابلاغیههای الکترونیکی.
تسریع در رسیدگیهای قضایی از طریق سامانههای رایانهای و مخابراتی.
ایجاد شفافیت و دسترسی آسانتر برای اصحاب دعوا.
✦ محتوای اصلی آییننامه (خلاصه موضوعی مواد)
🔹 ماده ۱ – تعاریف
سامانههای رایانهای و مخابراتی شامل:
سامانه ثنا برای احراز هویت و ابلاغ الکترونیک.
سامانه عدل ایران برای ثبت دادخواست و پیگیری پرونده.
ابزارهای ارتباطی مانند پیامک، پست الکترونیک، ویدئوکنفرانس و …
🔹 ماده ۲ – ابلاغ الکترونیک
کلیه ابلاغیههای قضایی باید از طریق سامانه ثنا انجام شود.
تاریخ درج ابلاغ در سامانه، ملاک قانونی محسوب میشود.
🔹 ماده ۳ – ثبت و تبادل لوایح
دادخواست، لوایح دفاعیه، دادخواست تجدیدنظر و فرجامخواهی میتواند به صورت الکترونیکی ثبت شود.
این اسناد دارای اعتبار اسناد کاغذی هستند.
🔹 ماده ۴ – احراز هویت
احراز هویت اشخاص در سامانههای قضایی صرفاً از طریق سامانه ثنا یا دفاتر خدمات الکترونیک قضایی انجام میشود.
🔹 ماده ۵ – جلسات دادرسی الکترونیک
در صورت امکان و به تشخیص قاضی، جلسات دادگاه میتواند به صورت ویدئوکنفرانس برگزار شود.
اصحاب دعوا موظف به رعایت محرمانگی و انضباط در جلسه هستند.
🔹 ماده ۶ – امنیت و محرمانگی
کلیه دادهها باید با استفاده از امضای الکترونیکی معتبر و رمزنگاری ذخیره و تبادل شوند.
افشای اطلاعات یا دسترسی غیرمجاز جرم محسوب میشود.
🔹 ماده ۷ – مسئولیت دفاتر خدمات الکترونیک
این دفاتر واسطه اصلی بین مردم و سامانههای قضایی هستند.
موظفند خدماتی از قبیل ثبت دادخواست، ارسال لایحه، و پیگیری پرونده را ارائه دهند.
✦ اهمیت و آثار آییننامه
کاهش مراجعات حضوری مردم به دادگستری.
تسریع در رسیدگی و کاهش اطاله دادرسی.
تضمین امنیت اطلاعات و اسناد قضایی.
تقویت زیرساختهای عدالت الکترونیک در قوه قضاییه.
